Wprawdzie do tej pory w naszym cyklu „Moda językowa” omawialiśmy głównie wyrazy nadużywane w polszczyźnie ogólnej, ale nie znaczy to, że moda językowa nie dotyczy odmian środowiskowych języka polskiego – dość wspomnieć choćby o potocznej, ale niebywale ostatnio popularnej masakrze. Zamiast niej skupimy się dziś jednak na urzędniczym dokonywaniu.
[65] Ommwriter – fascynujący edytor tekstu!
Odkryłem wczoraj niespotykany edytor tekstów! Coś wspaniałego! Podczas gdy Microsoft zrobił z Worda kombajn do pisania, liczenia, rysowania i do czego tam jeszcze chcemy, to Ommwriter oferuje wirtualną kartkę papieru i… nic więcej. Tylko Ty i klawiatura. Tylko Ty i Twoja wena…
[64] Czy i kiedy mówimy „czy i kiedy”?
Czasami spotkać się można z pytaniami typu: „Czy i kiedy się spotkamy?”, „Czy i gdzie pójdziemy na spacer?”. Czy są one poprawne? Zapraszam do lektury, bo sprawa nie jest wcale oczywista.
[63] Rzucić „niedopałek” czy „niedopałka” – składnia rzeczowników nieżywotnych i żywotnych
Pytanie czytelnika Ostatnio spotkałam się z takim sformułowaniem: Rzucił niedopałka w białą zaspę. Zasugerowałam zmianę na: Rzucił niedopałek w białą zaspę. Tak powstał spór, który może rozsądzić jedynie polonista. Która forma jest poprawna?
[62] „Full light żywiecki”, czyli „Moda językowa”, cz. XVII
Niektórzy zżymają się na to, że angielszczyzna zalewa nasz rodzimy język. Że dookoła tylko notebooki (a obecnie również nieco mniejsze netbooki), ghostwriterzy, dubbingi, outsourcingi i wszystkie inne „anglingi”. Czy jest tak faktycznie? Niewątpliwie, ale przecież polszczyzna nie jest wyjątkiem. Ba! Mam wręcz dowód, że i za PRL-u nie było inaczej!
[61] „Walczymy o słowa” – nowe przedsięwzięcie
Czy na to, co zawierają słowniki, mają wpływ wyłącznie ich twórcy? Wyłącznie językoznawcy? Miejmy nadzieję, że nie. Powstał nowy portal, który ma to zmienić: „Walczymy o słowa”.
[60] „Przyjazny”, czyli „Moda językowa”, cz. XVI
Określenie przyjazny przede wszystkim dotyczy relacji międzyludzkich, uczuć, zachowań. Można mówić np. o przyjaznym uśmiechu, wzroku, pozdrowieniu itd. Wtórnie słowo to zaczęło wiązać się też ze zjawiskami atmosferycznymi (przyjazne wiatry, słońce). Jak dzisiaj (nad)używamy słowa przyjazny?
[59] Jak odczytywać daty – „1 luty” czy „1 lutego”?
Odczytywanie dat wydaje się z pozoru proste, mimo to wiele osób ma z tym kłopoty. Czy powinniśmy mówić 26 styczeń czy 26 stycznia, 1 luty czy 1 lutego?
[58] Czy istnieje w polszczyźnie słowo „indziej” („gdzie indziej”, „kiedy indziej”)?
Są w języku takie słowa, które same jako tako nie istnieją, ale pojawiają się w połączeniach z innymi wyrazami. Jednym z takich słów jest indziej. Jakich wyrażeń jest ono częścią?
[57] Rzewnie czy żywnie?
Pytanie czytelnika Mówi się rzewnie czy żywnie? A może jakoś jeszcze inaczej? Chodzi mi np. o takie zdanie: „Zrobię to, jak mi się żywnie/rzewnie podoba”.
